NOS Nieuws - Algemeen

Jongeren nemen heft in eigen handen: met eigen trekkers werken aan toekomstig huis

6 days 5 hours ago

Een groep toekomstige bewoners van nieuwbouwhuizen in Creil, in Flevoland, voert zelf de voorbereidende grondwerkzaamheden uit op het land. Daarmee besparen zij duizenden euro's.

Aan de Kiekendiefstraat in het Flevolandse dorp worden zeven rijtjeshuizen gebouwd. Ze zijn voornamelijk gekocht door jongeren, schrijft Omroep Flevoland. Normaal wordt de grond voor de start van de bouw klaargemaakt door de aannemer, maar nu hebben aanstaande bewoners zelf de handen ineengeslagen.

De ene buurman heeft een grote kraan, de andere een trekker en weer een ander een kieper. Die landbouwmachines gebruiken ze normaliter om aardappelen en uien van het land te halen, maar nu besparen ze er flink wat geld mee voor hun nieuwe huis. In totaal scheelt het de zeven nieuwe huishoudens ruim 11.000 euro.

"We zitten op onze eigen kraan, en alle jongens die hier komen wonen hebben een trekker geregeld", zegt nieuwe bewoner Jan-Hendrik Geschiere. "We hebben met het bouwbedrijf geregeld dat wij mooi het grondwerk doen. Dus we zijn lekker met zijn allen aan de gang."

Zelf ontwikkelen

De woningen aan de Kiekendiefstraat worden gebouwd via het Collectief Particulier Opdrachtgeverschap (CPO). Dat betekent dat een groep particulieren zelf een woning ontwikkelt, zonder tussenkomst van een projectontwikkelaar. Bewoners kiezen dan bijvoorbeeld zelf de architect en een aannemer.

"Je gaat de boer op en bepaalt zelf de verhouding tussen prijs en kwaliteit", zegt projectbegeleider Wina Tiesinga. Daarmee kun je flink geld besparen, benadrukt ze. "Je haalt er een aantal lagen tussenuit."

Vrijdag moeten de grondwerkzaamheden voltooid zijn en kan de bouw echt beginnen. Over een jaar moeten de huizen klaar zijn.

Verschillende ouders van de bewoners zijn ook bij de werkzaamheden aanwezig. Ze zorgen voor saucijzenbroodjes, koffie en koeken, zag de regionale omroep.

Landelijke staking in Spanje legt delen van het land plat

6 days 5 hours ago

Een aangepaste dienstregeling voor het openbaar vervoer, dichte tankstations en scholen met een minimaal aantal docenten voor de klas. Er zullen weinig Spanjaarden zijn die vandaag niets van de algemene staking meekrijgen.

Een staking die in de zomer al werd aangekondigd, na de uithuiszetting van de 87-jarige Maricarmen. Met de woningcrisis als belangrijkste inzet is het de eerste algemene staking in veertien jaar.

Afgelopen maand nam de regering al maatregelen rond het thema, maar dat was voor de vakbonden niet genoeg. Het gonsde toen al een tijdje op Sol, het Madrileense plein waar afgelopen maand honderden mensen kampeerden uit protest tegen de woningcrisis.

Maar de dag na de aankondiging van de vervroegde verkiezingen maakten de vakbonden de datum van de algemene staking bekend. De vakbonden zagen een momentum om de aandacht voor het thema vast te houden.

Salarissen, huisvesting en prijzen

Met het motto 'salarissen, huisvesting en prijzen' hebben ze Spanjaarden opgeroepen om vandaag niet te gaan werken. De algemene staking van 24 uur begon om middernacht, met wegblokkades en de invoering van een beperkte dienstregeling in het openbaar vervoer. Terwijl de staking begon als protest tegen de woningcrisis, gaat het de vakbonden om veel meer dan dat.

Op la Plaza de Cibeles in Madrid komen overdag de twee grootse vakbonden al samen. Het regent hard, maar toch zijn veel mensen komen opdagen. Zorgmedewerkers, openbaarvervoerpersoneel en zelfs de strandwacht. Een groep brandweermannen staat er met een grote banner. Ze zijn niet tevreden met de arbeidsomstandigheden die de gemeente hun biedt.

Maar ze staan er niet alleen daarvoor. "Het belangrijkste is dat er sociale rechtvaardigheid is, dat er fatsoenlijke lonen zijn, dat mensen recht hebben op toegang tot fatsoenlijke huisvesting", zegt brandweerman José. "En dat niet al het geld gaat naar degenen aan de top. Rijkdom moet verdeeld worden", vindt hij.

In opdracht van de Spaanse media El País en Cadena SER ondervroeg onderzoeksbureau 40dB Spanjaarden over hun steun voor de staking. Volgens de resultaten staat 46 procent van de mensen achter de staking en 49 procent niet. Niet al die mensen willen of kunnen het werk neerleggen. Volgens hetzelfde onderzoek zou ongeveer 23 procent dat wel willen of kunnen. Maar dat percentage zal erg verschillen tussen sectoren en regio's.

De politie trad hard op tegen de demonstranten in Madrid:

In een cafeetje om de hoek zitten de vriendinnen Alice en Maddelena, toeristen uit Italië. Vanochtend stonden ze voor een gesloten deur bij het Reina Sofía-museum. "Er stond een lange rij en we hadden geen idee waarom de deur niet open ging. Toen vertelden de mensen ons daar dat er gestaakt wordt", vertellen de vriendinnen.

Boos zijn ze niet. "Wij zijn lekker op vakantie en hebben niks te klagen", lacht Maddelena. Ze begrijpen dat mensen willen protesteren. "Je ziet het in heel Europa. Mensen zijn gefrustreerd over hun levensonderhoud en gaan de straten op. Ook in Italië kennen we deze problemen."

In de meeste grote steden rijden treinen, metro's en bussen volgens een aangepaste dienstregeling. Dat betekent in Madrid bijvoorbeeld dat tijdens de spits ongeveer 80 procent van de metro's rijdt. Buiten de spits zal de helft van de metro's rijden. Voor de stadsbussen gelden andere percentages.

Gevolgen voelbaar

Op veel scholen zijn minder leerkrachten aanwezig, waardoor het onderwijs maar gedeeltelijk doorgaat. Een deel van de benzinestations is dicht en markten verwachten minder bevoorrading te krijgen. Zelfs in gezondheidscentra en ziekenhuizen wordt gestaakt.

Op veel plekken wordt volgens een weekend- of vakantieregeling gewerkt. De regionale televisiezender Canal Sur zond vanochtend geen journaal uit. Om 8.30 uur, toen de uitzending zou beginnen, kregen de kijkers een zwart scherm te zien met daarop de woorden: 'Er wordt niet uitgezonden als gevolg van de algemene staking.'

De twee grote politieke partijen hebben ieder op hun eigen manier op de staking gereageerd. De socialistische partij heeft zijn steun aan de staking uitgesproken. In tegenstelling tot de rechts-conservatieve Partido Popular. Die beschuldigt de vakbonden UGT en CCOO van een politieke staking. Zij zouden de belangen van links willen dienen en zo de geloofwaardigheid van de vakbonden ondermijnen.

Mogelijke ongeregeldheden

In bijna alle grote steden zijn voor vanavond grote demonstraties gepland. In Catalonië worden 9000 agenten ingezet, 3000 meer dan op een reguliere dag. De inlichtingendienst van de Catalaanse politie heeft het risico op ongeregeldheden tijdens de demonstraties als maximaal ingeschat. Vooral na afloop van de demonstratie in Barcelona wordt rekening gehouden met ongeregeldheden. Op andere plekken worden geen grote ongeregeldheden verwacht.

D66 en CDA sluiten deal met Pro en Volt rond belastingplan, nog geen reactie VVD

6 days 5 hours ago

Coalitiepartijen D66 en CDA hebben een deal gesloten met oppositiepartijen Pro en Volt over een belastingverhoging voor vermogenden en een belastingverlaging op loon. Dat is gebeurd zonder instemming van coalitiegenoot VVD.

"Dit is een doorbraak", zegt Pro-leider Klaver. "De afgelopen dagen hebben wij in goed overleg gezocht naar een compromis om Nederland eerlijker te maken. Als dit voorstel wordt aangenomen krijgt Nederland een miljonairsbelasting."

Het wachten is nu op een oordeel van de VVD. De VVD heeft zich steeds verzet tegen het verhogen van de belasting op vermogen omdat de partij dit slecht vindt voor de economie en het ondernemersklimaat.

Miljonairsbelasting

De deal gaat om een aangepaste versie van wat Pro en Volt de "miljonairsbelasting" noemen. Het is een aanpassing van het Belastingplan 2027 van het kabinet. In de versie waar nu de deal over is gesloten, wordt er 1 miljard meer belast bij vermogenden en gaat er eenzelfde bedrag af van de inkomensbelasting. Dat was 1,5 miljard.

De financiële onderbouwing is ook veranderd. Hij is nu gebaseerd op een verhoging van de vermogensbelasting in box 3, de "aanpak" van papieren schenkingen, een verhoging van de erf- en schenkbelasting en een "taakstelling" voor de aanpak van financiële constructies om belasting te ontwijken.

Het ziet ernaar uit dat een meerderheid in de Tweede Kamer deze aanpassing kan steunen. Maar of dit de coalitie uit de impasse haalt, en of hiermee het belastingplan als geheel in zowel de Tweede als Eerste Kamer een meerderheid haalt is nog niet duidelijk.

Grote bezwaren

Zo heeft de VVD in het debat over het belastingplan grote bezwaren geuit tegen het oorspronkelijke voorstel van Pro. Volgens de VVD gaat het in tegen de coalitieafspraken en tegen de financiële onderbouwing van de aanpassing van box 3.

De VVD noemde het "ondenkbaar dat dit voorstel in deze vorm door een van de coalitiepartijen zal worden gesteund".

Pro wilde in het oorspronkelijke voorstel onder meer de toptarieven in box 2 en box 3 verhogen; met het geld dat daardoor binnenkomt, zouden werkenden meer algemene heffingskorting krijgen. Het ging toen in totaal om een verschuiving van 1,5 miljard euro.

Het gewijzigde plan heeft een andere financiële onderbouwing maar die is nog niet met de VVD besproken. "Wij hebben met D66 en CDA gesproken. Of de VVD het steunt moet u aan de VVD vragen", zegt Klaver.

Stemmingen

Morgen staan de stemmingen over het belastingplan en alle voorgestelde wijzigingen gepland. Ze worden verwacht na een ingelast debat met premier Jetten over de situatie. Jetten gaat om die reden niet naar een EU-overleg in Dublin.

Het is in principe mogelijk dat de coalitie van D66, VVD en CDA wel voor het belastingplan stemt, maar dat de VVD tegen de wijziging van Pro stemt. De partijen hebben afgesproken dat ze elkaar in het uiterste geval mogen loslaten bij de stemmingen.

Politieke discussie gaat over fractie van de te innen belastinginkomsten

Met het Belastingplan 2027 int de rijksoverheid geld bij burgers en bedrijven. Daar worden vervolgens uitgaven mee betaald voor burgers en bedrijven zoals zorg, sociale zekerheid, wegen, openbaar vervoer en scholen. Het merendeel van de belastingen ligt vast, omdat de meeste politieke partijen het daarmee eens zijn.

Het rijk kan in 2027 naar verwachting 480 miljard euro aan belastingen innen. Voor het grootste deel gaat het om loon- en inkomensbelasting, omzetbelasting (btw), zorgpremies, vennootschapsbelasting, AOW-premies en premies werknemersverzekeringen zoals WW, WIA en ziektewet.

De politieke discussie gaat over relatief kleine verschuivingen en wijzigingen, die wel heel principieel kunnen zijn. Zo kan het dat een plan dat maar om 1,5 miljard van de 480 miljard euro gaat, zoals de 'miljonairsbelasting' van Pro, toch tot politieke discussie leidt.

Vermiste baby levend gevonden in hondenkooi die was begraven in bos VS

6 days 6 hours ago

In de Amerikaanse staat South Carolina hebben agenten een vermiste baby gevonden. Het kindje van elf maanden zat in een hondenkooi die in een handdoek was gewikkeld. Koah Sharpe, zoals het kindje heet, was nog in leven.

Volgens de lokale sheriff heeft de baby waarschijnlijk een volledige dag in die toestand doorgebracht. De vader is opgepakt.

Koah raakte maandag vermist, nadat de moeder hem met zijn vader had achtergelaten. Later zou een oppas het overnemen maar die trof niemand aan, waarna alarm werd geslagen.

Er werd vervolgens een grote zoektocht op touw gezet. Ruim honderd agenten en anderen hebben gezocht naar Koah.

Het kind werd uiteindelijk dinsdagmiddag lokale tijd gevonden, nadat agenten bij het huis van de vader van de verdachte hadden gezien dat op een plek aarde was weggehaald. Nadat ze begonnen met graven hoorden ze de baby huilen.

Inbraak

Koah is opgenomen in het ziekenhuis. Het is onduidelijk hoe het met hem gaat. De sheriff sprak de hoop uit dat het kindje volledig zal herstellen.

De vader van het jongetje werd op de dag van de vermissing in de avond opgepakt. Hij zou bezig geweest zijn met een inbraak en verzette zich tegen zijn arrestatie. De man is vooralsnog nog niet aangeklaagd voor het ontvoeren van Koah of van het begraven van het kind, maar aanklagers zijn nog volop bezig met de zaak.

OM vermoedt dat verdachte zorgmedewerker nog meer slachtoffers heeft gemaakt

6 days 6 hours ago

De 26-jarige zorgmedewerker die vastzit op verdenking van betrokkenheid bij de dood van twee patiënten in een woonzorgcentrum in Oirschot, heeft volgens het Openbaar Ministerie (OM) waarschijnlijk meer slachtoffers gemaakt. Jelle D. ontkent dat hij iets te maken heeft met de dood van de patiënten.

D. was een verpleegkundige bij het woonzorgcentrum Sint Joris van Joris Zorg. Hij werd afgelopen zomer gearresteerd na de niet-natuurlijke dood van een van de bewoners van het centrum. Het OM begon een onderzoek, waaruit een tweede sterfgeval naar voren kwam. De 26-jarige man wordt ook verdacht van betrokkenheid bij de dood van deze persoon.

De twee bovengenoemde overlijdens vonden plaats op 15 en 19 augustus, maar in de weken daarvoor zijn ook meerdere bewoners overleden. Het OM noemt dit "zeer verdacht". Jelle D. was de enige medewerker die iedere keer aan het werk was wanneer iemand overleed, hoorde Omroep Brabant tijdens de eerste openbare zitting.

Overdosis insuline

De twee bewoners die op 15 en 19 augustus overleden waren volgens het OM twee mannen met vergevorderde dementie. In hun lichamen werden prikgaatjes gevonden van injecties met insuline. Bij beide overledenen werden ook hoge concentraties van insuline gemeten. Beide mannen hadden geen suikerziekte.

Volgens het OM kregen de mannen door de verdachte een overdosis insuline toegediend die hen fataal werd.

Op beelden is volgens justitie te zien dat D. op de avond van 14 augustus de kamer binnenkwam van de man die op 15 augustus overleed. Dat gebeurde nadat de bewoner naar bed was gebracht en personeel de kamer dus niet meer binnen hoefde te komen.

Op de beelden is te zien dat D. zich tot drie keer toe over de man buigt en de deken opzij legt. Van de andere overleden man zijn een paar dagen later vergelijkbare beelden gevonden, zegt het OM.

Tunnelvisie

D. vindt dat het OM in een tunnelvisie zit. Volgens hem was hij niet de laatste die bij de mannen was geweest op de betreffende avonden. "Er wordt iets in mijn schoenen geschoven wat ik niet heb gedaan", zei hij. "Er is geen bewijs en over een half jaar nog niet. Ik smeek u om mij vrij te laten tot de inhoudelijke behandeling."

D. was enkele jaren geleden te zien in het SBS-programma De Bondgenoten. Alle afleveringen waarin hij bij streamingdiensten te zien was, zijn verwijderd.

Staatssecretaris na U-bocht Moerdijk: 'Taak om het vertrouwen terug te winnen'

6 days 6 hours ago

Hoe kunnen plannen in korte tijd zo wijzigen? Staan we hier volgend jaar weer, en wordt inwoners van Moerdijk dan opnieuw een andere toekomst voorgespiegeld? Deze vragen kreeg staatssecretaris De Bat (Klimaat en Groene Groei) vandaag op een persconferentie in het Brabantse dorp waar hij de bijgestelde plannen toelichtte.

Een jaar geleden maakte de gemeente bekend dat het Brabantse dorp in de gelijknamige gemeente plaats moet maken voor de uitbreiding van het nabijgelegen haven- en industriegebied. Gisteren meldde De Bat in een Kamerbrief dat de uitbreiding kan worden beperkt, van 450 hectare naar 200 hectare, waardoor Moerdijk toch kan blijven bestaan.

De koerswijziging roept de vraag op hoe die verwachting in een jaar zo drastisch kon veranderen. "Er komt een nieuw dossier op tafel, daar kijk je naar en stel je vragen bij", zei De Bat daarover. "Eén van die vragen was: hoe hard is die Rijksopgave nou echt?"

Onderzoek wees uit dat de uitbreiding naar beneden kon worden bijgesteld. Volgens De Bat zit het verschil vooral in gewijzigde verwachtingen rond de toekomst van waterstof en de circulaire economie. "We hebben nu de keuze gemaakt dat Moerdijk behouden blijft en de omliggende omgeving leefbaar. Dat is de richting die we nu inslaan."

Op de vraag waarom de overheid dat een jaar geleden niet kon bedenken zei hij: "Het is niet bedacht, maar het ligt nu wel op tafel".

Dat de koers er over een jaar opnieuw anders uitziet, ziet De Bat niet gebeuren:

Wethouder Dingemans van Moerdijk benadrukte vandaag dat het eerdere besluit het dorp op te heffen ook gebaseerd was op de uitbreiding van 450 hectare. Toch zei hij zich ook zorgen te maken over de kleinere uitbreiding. "Mensen kunnen niet in een onleefbare omgeving leven. Dat is en zal het uitgangspunt blijven."

Tegelijkertijd zei hij dat de plannen voor 200 hectare ook hun effect zullen hebben. "Het gaat niet alleen om mensen die in het dorp Moerdijk wonen. De opgave verspreidt zich over een groter gebied. Daardoor wordt de impact misschien minder geconcentreerd, maar in al die gebieden wonen mensen. Dat vraagt om nog breder te kijken naar wat die impact gaat zijn."

Speelbal van beleid

De komende periode gaan Rijk, provincie en gemeente bekijken of de nieuwe plannen kunnen slagen zonder dat de leefbaarheid van Moerdijk en de omliggende dorpen onder druk komt te staan.

De Bat zei niet te kunnen zeggen wanneer er nieuwe ontwikkelingen worden verwacht in het dossier. "We hadden ook niet verwacht dat we hier vandaag zouden staan, maar we staan er wel omdat we hard gewerkt hebben."

De staatssecretaris zei dat hij zich heel goed kon voorstellen dat bewoners van Moerdijk zich een speelbal van beleid voelen. "Maar dit is wel de situatie die er nu is. Nu is het onze taak om het vertrouwen terug te winnen."

Sluiting dreigt voor verouderde laboratoria RIVM, maar verhuizen kan nog niet

6 days 7 hours ago

Laboratoria van het RIVM op het Science Park in Bilthoven moeten mogelijk binnenkort sluiten vanwege het risico op virusuitbraken. Dat schrijft de beheerder in een brief in handen van het Financieele Dagblad. De laboratoria zouden zodanig verouderd zijn dat de beheerder van het complex het niet langer verantwoord vindt om ze te gebruiken.

In het laboratorium wordt onderzoek gedaan naar besmettelijke ziekteverwekkers. "De kans dat daar een uitbraak ontstaat, is reëel", zegt onderzoeksjournalist Johan Leupen van het FD tegen de NOS. "Het zijn heel gevaarlijke organische stoffen en virussen."

De beheerder van de laboratoria, Stichting-ALt, moet er zorg voor dragen dat instellingen op het terrein de milieuvergunning handhaven. Volgens de beheerder is het niet verantwoord om de gebouwen open te houden.

'Alles veilig'

Een woordvoerder van het RIVM zegt tegen de NOS dat er geen sprake is van een uitbraakgevaar. Het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu zegt de brief anderhalve week geleden te hebben ontvangen.

"Het is nu aan ons om duidelijk te maken dat alles veilig is", aldus de zegsman. "Het gaat om de veiligheid van medewerkers en omwoners, daar hebben we alle aandacht en zorg voor." Er werken volgens het FD 4000 mensen op het hele park, van wie ruim 3000 voor het RIVM.

Gedoogsituatie

Volgens voorzitter Nico Oudendijk van Stichting ALt is er op dit moment al sprake van een gedoogsituatie, zegt hij tegen het FD. De bedoeling was dat het RIVM al eerder zou verhuizen naar een nieuwe locatie in Utrecht die wel aan de eisen voldoet, maar die verhuizing is vertraagd.

De gebouwen waarin de huidige RIVM-laboratoria zijn gevestigd stammen uit 1953 en werden gebouwd met 3,5 miljoen gulden aan Marshallhulp. Met dat Amerikaanse hulpplan van na de Tweede Wereldoorlog gingen er geld, goederen, grondstoffen en levensmiddelen naar Europese landen in de vorm van leningen en giften.

Inmiddels voldoen de gebouwen niet meer aan de eisen. Onder meer de sluis op het terrein waar mensen zichzelf moeten desinfecteren zou niet goed functioneren, zegt Leupen.

Nieuw kantoor weer vertraagd

Het nieuwe pand van het RIVM had in 2018 klaar moeten zijn, maar het instituut is nog altijd niet verhuisd. Eerst waren er problemen met trillingen van de trambaan in de buurt van het pand waar onvoldoende rekening mee was gehouden. Die trillingen konden gevolgen hebben voor de gevoelige apparatuur in de laboratoria. Vorig jaar functioneerde ook de beveiligingsinstallatie niet naar behoren.

Leupen van het FD noemt het "pijnlijk". "Ze zijn al twaalf jaar bezig met een nieuw hoofdkantoor", zegt hij. "Maar het RIVM kan niet over omdat het pand nog niet aan de eisen voldoet."

Afgelopen september bleek dat de verhuizing opnieuw moest worden uitgesteld. Dat kwam omdat er nog gasgeneratoren geplaatst moesten worden. Volgens Leupen zou de beheerder overwegen per januari de stekker eruit te trekken.

De woordvoerder van het RIVM zegt dat de organisatie in gesprek is met de beheerder en "dat veiligheid bovenaan" staat. "De verhuizing van een laboratorium is ingewikkeld, daar gaat een uitgebreide planning aan vooraf."

Arrestaties, boetes en blokkades: persvrijheid in Egypte verder onder druk

6 days 7 hours ago

De vrije pers in Egypte staat onder grote druk. Binnen een maand is de hele zeskoppige redactie van onderzoeksplatform Matsaddash opgepakt en besloot een rechter dat de onafhankelijke nieuwssite Mada Masr moet sluiten. Hoofdredacteur Lina Attalah zat korte tijd vast en moest een boete van omgerekend zo'n 50.000 euro betalen.

Ook kreeg Attalah te horen dat ze twee jaar eerder bij verstek was veroordeeld tot een gevangenisstraf van een jaar voor het runnen van een website zonder vergunning en het publiceren van nepnieuws. Die zaak dient vandaag opnieuw.

Intimidatie en dreigementen

Egypte is een van de landen waar veel journalisten gevangen zitten. Het zijn er op dit moment achttien en op de Wereldpersvrijheidindex van Reporters Without Borders staat het land op plek 169 van de 180.

Toch is deze overheidscampagne van een ander niveau, zegt senior redacteur Mohamed Hamama van nieuwssite Mada Masr. "Het hangt als een zwaard van Damocles boven ons hoofd. En het werkt, want we maken ons zorgen en zijn moe."

Journalisten krijgen in Egypte behalve met gevangenisstraffen ook geregeld te maken met intimidatie en dreigementen door de autoriteiten. Zo werd begin oktober de prominente journalist en mensenrechtenverdediger Rasha Azab door de autoriteiten ondervraagd over haar berichten op sociale media.

Dankzij een lappendeken aan vage wetgeving kunnen de autoriteiten de digitale ruimte sterk controleren en beperken, waarschuwde de mensenrechtenorganisatie The Egyptian Human Rights Forum dit jaar. Sinds 2017 werden in Egypte al meer dan honderd nieuwssites geblokkeerd. Vaak gebeurt dat zonder juridische aanleiding of transparant proces.

Beschuldigingen zoals het verspreiden van nepnieuws, het runnen van een website zonder vergunning en lidmaatschap van een terroristische organisatie zijn paraplutermen die de Egyptische staat gebruikt tegen politieke gevangenen. Ook de journalisten van Matsaddash en Mada Masr worden hiervan beschuldigd.

Juridisch limbo

Volgens de Egyptische mediawet van 2018 moeten journalistieke websites een vergunning hebben om te mogen bestaan. Meerdere onafhankelijke nieuwsmedia zitten sindsdien in een juridisch limbo: ze hebben een aanvraag ingediend en de kosten daarvoor betaald, maar ze horen niets terug van de autoriteiten.

Ook Mada Masr deed meerdere aanvragen voor een vergunning. In 2018 en opnieuw in 2020, toen de statuten van de mediawet bekend werden gemaakt. Officieel moet de staat na drie maanden met een reactie komen, maar die kwam niet. Pas in 2022 kreeg hoofdredacteur Attalah een afwijzingsbrief. Ze diende een nieuwe aanvraag in, maar ook die bleef onbeantwoord.

Volgens het hoofd van de journalistenvakbond liggen er nog 95 aanvragen van websites ter beoordeling bij de toezichthouder en betalen journalisten de prijs voor deze vergunningscrisis, schrijft de nieuwssite Al Manassa. De hoge raad voor mediatoezicht verdedigde het beleid en zei dat kanalen die nog steeds geen vergunning hebben slechts een kleine minderheid vormen.

'Institutionele paniek'

Mada Masr is het bekendste onafhankelijke nieuwsmedium van Egypte, een van de weinige die nog over zijn. Voor de redactie is deze nieuwe intimidatiecampagne niet de eerste: al in 2019 vielen de veiligheidsdiensten het kantoor in Caïro binnen.

Volgens redacteur Hamama heeft het hardere ingrijpen van de overheid te maken met binnenlandse en buitenlandse problemen. De Egyptische president Abdel Fatah al-Sisi kondigde in oktober aan in 2030 zijn functie neer te leggen, wat bij het leger en andere instanties leidde tot "institutionele paniek", zegt Hamama.

Bovendien kampt Egypte al jaren met een zware economische crisis en met verschillende oorlogen aan de landsgrenzen. Sisi overweegt ook om zich directer te bemoeien met de oorlog in Jemen, door militaire hulp naar Saudi-Arabië te sturen.

'Keihard vechten'

De boodschap van de Egyptische overheid richting journalisten is volgens Hamama niet alleen gericht aan Mada Masr. "Alle journalisten zijn doodsbang, want ze weten: als het lukt om Mada Masr te sluiten, dan zijn zij de volgende. Dat is ook waarom iedereen er keihard voor vecht om dat te voorkomen; hun eigen voortbestaan hangt ervan af."

Op 25 november gaat Mada Masr in hoger beroep tegen het sluitingsbevel van de rechter. "Maar zelfs als ze ons nu niet sluiten, is er geen garantie voor de toekomst", aldus Hamama.

Scholen in Italië, Schotland en Noord-Ierland ontruimd om bommeldingen

6 days 7 hours ago

In Italië, Noord-Ierland en Schotland zijn scholen ontruimd vanwege een bommelding. Talloze onderwijsinstellingen zijn per e-mail bedreigd. Het Italiaanse ministerie van Onderwijs meldt dat in dat land zo'n 6000 scholen een dreigement hebben ontvangen.

Volgens het ministerie zijn veel van de meldingen in de spambox terechtgekomen. Autoriteiten zeggen dat het zeer waarschijnlijk gaat om valse meldingen. Voor zover bekend is er nergens een explosief aangetroffen.

Volgens de Italiaanse minister Valditara van Onderwijs zijn in het land zeker 300 scholen ontruimd. Dit aantal kan nog hoger uitvallen. Niets wijst erop dat de dreiging serieus is, aldus de minister tegenover Italiaanse media.

De valse meldingen lijken bedoeld om angst aan te jagen, zegt premier Meloni op sociale media. In de dreigende e-mail aan scholen stond ook de bewering dat er een bom was geplaatst in de auto van de premier. Meloni roept mensen op om het hoofd koel te houden.

'Michail Antropov'

Uit voorzorg was de politie in meerdere steden uitgerukt vanwege de bommeldingen. In sommige gevallen werd met honden in schoolgebouwen vergeefs gezocht naar bommen.

In de e-mail was gedreigd met een "genocide tegen Italianen". Het bericht was ondertekend door ene Michail Antropov, schrijft persbureau Ansa. De afgelopen tijd zijn diverse bommeldingen gedaan in Europa onder deze naam. Wie er daadwerkelijk verantwoordelijk is voor deze dreigteksten is nog onduidelijk.

'Houd scholen open'

Ook de autoriteiten in Schotland en Noord-Ierland zeggen dat vandaag een groot aantal scholen per e-mail is bedreigd. De scholen krijgen het advies open te blijven, want de politie noemt de dreiging niet reëel.

Een basisschool in het Noord-Ierse Newtownards is ontruimd geweest, meldt de Belfast Telegraph. De politie bevestigt aan die krant dat in Noord-Ierland meer dan 300 scholen een dreigement hebben ontvangen. De Belfast Telegraph schrijft dat vorige maand ook al zo'n 300 scholen in Noord-Ierland dreigementen ontvingen. De politie meldt dat de e-mail van vandaag van buiten het Verenigd Koninkrijk afkomstig is.

Ook in Schotland worden ontruimingen gemeld, maar het is onduidelijk hoeveel onderwijsinstellingen uit voorzorg zijn geëvacueerd.

De afgelopen tijd zijn onder meer in de Europese luchtvaart talloze valse bommeldingen gedaan. Ook een aantal media in Ierland en het Verenigd Koninkrijk zijn bedreigd.

Duitse verdachte van ontvoering en moord op 13-jarige Lisa overleden

6 days 8 hours ago

De 22-jarige Duitse man die werd verdacht van de ontvoering van en de moord op de 13-jarige Lisa uit Berlijn is aan de verwondingen die ontstonden rond zijn aanhouding overleden. Dat meldt het Openbaar Ministerie van Berlijn.

Het meisje werd vorige week dinsdag als vermist opgegeven. Ze was 's ochtends vroeg van huis naar school vertrokken. Onderweg was ze volgens haar zus nog aan het appen met een vriendinnetje, waarna het contact plotseling ophield.

Duitsland was dagenlang in de ban van de vermissing. Afgelopen zondag werd het levenloze lichaam van het 13-jarige meisje aangetroffen in een huis in Altglietzen vlak bij de grens met Polen, op ruim een uur rijden van Berlijn.

Volgens Duitse media heeft de 22-jarige verdachte zichzelf van het leven proberen te beroven toen de politie arriveerde. Hij liep daarbij levensbedreigende verwondingen op aan zijn hoofd, waarna hij naar het ziekenhuis werd gebracht.

113

Denk je aan zelfdoding of maak je je zorgen om iemand? Praten erover helpt en kan anoniem via de chat op www.113.nl of telefonisch op 113 of 0800-0113.

Zowel de verdachte als het 13-jarige meisje was afkomstig uit de Berlijnse wijk Marzahn-Hellersdorf. Het Openbaar Ministerie meldde gisteren dat er nog geen aanwijzingen zijn dat de verdachte en het meisje elkaar kenden.

Volgens de Duitse krant Tagesspiegel werd de man in november 2025 voor ruim twee maanden opgenomen in een psychiatrisch ziekenhuis.

Hoe Lisa om het leven is gekomen, wordt nog onderzocht. Tot nu toe is er nog geen duidelijk doodsoorzaak vastgesteld.

Korte storing bij overheidssites veroorzaakt 'door menselijke fout'

6 days 8 hours ago

Verschillende overheidswebsites zijn korte tijd onbereikbaar geweest. Het ging onder meer om de site van de rijksoverheid, het Openbaar Ministerie en het Koninklijk Huis.

Wie een van de overheidswebsites probeerde te bereiken, zag een wit scherm met de tekst 'Access Denied'.

Van opzet lijkt geen sprake. In een verklaring zegt de Rijksoverheid dat de storingen zijn ontstaan bij het doorvoeren van een update. De Rijksoverheid spreekt van een 'menselijke fout'.

Ook de website van het Nederlandse noodalarmsysteem, NL-Alert, heeft er even uit gelegen. Omdat de waarschuwingen van NL-Alert via de mobiele netwerken worden verstuurd, heeft het systeem zelf geen hinder ondervonden van de onbereikbare website.

De actuele meldingen waren nog steeds leesbaar en waarschuwingen hadden gedurende de storing gewoon door kunnen gaan, aldus de woordvoerder.

Toegang geblokkeerd

Die foutmelding was afkomstig van Akamai, een zogenoemd content delivery network dat wordt ingehuurd door organisaties om websites overal ter wereld snel bereikbaar te maken.

Die fout duidde erop dat Akamai de toegang blokkeerde tot de websites voor alle bezoekers.

Historische overwinning in Mississippi lonkt, voor het eerst in 145 jaar een zwarte senator

6 days 8 hours ago

Voor het eerst in 145 jaar lijkt de zuidelijke Amerikaanse staat Mississippi weer een zwarte senator te krijgen. Gewonnen heeft Scott Colom nog niet, de laatste stemmen worden nog geteld. Maar een deel van de inwoners in de staat waar Donald Trump in 2024 zes van de tien stemmen binnenhaalde, slaakt al een zucht van verlichting. "Dit was een geweldige week", zegt Annette Hollowell.

Een week na de tussentijdse verkiezingen is in de staten Alaska en Mississippi nog steeds een nek-aan-nekrace gaande in de strijd om een Senaatszetel. Beide staten gingen de afgelopen keren overtuigend naar Trump. Maar wat dieprood Republikeins terrein was, lijkt nu Democratisch blauw te gaan kleuren.

Beslissende stemmen tellen

De deuren van het kantoor van de verkiezingscommissie in DeSoto County in Noord-Mississippi zitten op slot. Pottenkijkers zijn nog even niet welkom. De komende dag wordt hier geteld. "Tot die tijd gebeurt hier niets, raken we niets aan en geven we geen interviews", roept een van de medewerkers van het stembureau nog naar buiten.

Binnen staan dozen met poststemmen die nog moeten worden geteld. Ook liggen er stembiljetten waarvan de geldigheid nog moet worden vastgesteld. Het zijn stemmen die het verschil kunnen maken in een adembenemende strijd. Na het tellen van 98 procent van de stemmen ligt de Democraat Scott Colom nu 2990 stemmen voor op de Republikeinse senator Cindy Hyde-Smith, een verschil van 0,3 procentpunt. Uiterlijk vrijdag moet er duidelijkheid zijn.

Check onze uitslagentool voor de laatste stand van zaken:

Hollowell neemt daarop al een voorschot. "Ik ben ontzettend blij dat hij onze volgende senator wordt", zegt ze. Hollowell was advocaat bij de burgerrechtenorganisatie waar ook Colom zijn eerste politieke stappen zette. "Hij is het soort leider dat Mississippi nodig heeft. Ik denk dat hij zich echt zal inzetten om mensen bij elkaar te brengen."

Hollowell runt de Foxfire Ranch, een landgoed dat haar familie ruim honderd jaar geleden aankocht. Een plek waar het Afro-Amerikaanse erfgoed, zoals de hill country blues, wordt gevierd. De waarschijnlijke verkiezing van Colom komt niet uit de lucht vallen, stelt ze. "Deze strijd kent hier een hele lange geschiedenis."

Bijna 40 procent van de inwoners van Mississippi is zwart, het hoogste percentage van alle staten in de VS. Maar voor de Senaat werd stelselmatig gekozen voor witte politici: de laatste zwarte senator uit Mississippi verliet Washington in 1881.

Lange weg naar gelijke rechten

Discriminerende regels sloten zwarte kiezers lange tijd uit van toegang tot de stembus. De Freedom Summer van 1964 gaf de strijd voor stemrecht en het gevecht tegen discriminatie en onderdrukking van zwarte kiezers een nieuwe impuls. Jonge mensen, zwarte en witte Amerikanen uit het hele land, trokken naar Mississippi.

Samen streden ze voor stemrecht en burgerrechten, vochten ze tegen de intimidatie en terreur van de Ku Klux Klan. "Voor zaken waar uiteindelijk iedereen beter van wordt, niet slechts één bepaalde groep", zegt Hollowell. In 1965 volgde de Voting Rights Act, de wet die het stemrecht beter moest beschermen.

Daar stopte het niet. "Dit is het resultaat van jarenlang organiseren", zegt ze. "Heel veel mensen hebben zich ingezet om kiezers naar de stembus te krijgen, om gemeenschappen te mobiliseren en voor hun belangen op te komen."

Niet iedereen hier is blij met de Democratische opmars. "Ik walg ervan", zegt een oudere witte vrouw die zich voorstelt als Vicky. "Omdat ik niet onder islamitisch bewind wil leven. En ik wil geen communisme", zegt ze, gevraagd naar hoe het stadje Hernando wakker is geworden na de verkiezingen.

Ze verwijst naar Abdul El-Sayed, de pas verkozen Democratische senator uit Michigan, waartegen de Republikeinen een campagne vol islamofobie voerden. Hij werd onder meer als "terrorist" neergezet. Zelf zei El-Sayed: "Ik stel me niet kandidaat om een moslimsenator te worden; ik stel me kandidaat voor de Amerikaanse Senaat en ben toevallig moslim."

30 procentpunt verschil in twee jaar

Bij de afgelopen presidentsverkiezingen was het verschil tussen Trump en zijn Democratische tegenstrever Kamala Harris in Noord-Mississippi ruim 24 procentpunt. Bij de Senaatsverkiezingen heeft de Democraat Colom er nu een voorsprong van 6: een verschil van 30 procentpunt.

"Een schok, ze zijn slecht voor Amerika", zegt een bezoeker van een van de cowboykerken, waar het geloof naar de rodeo-arena wordt gebracht, over de Democratische opmars. Zelf zegt hij de Republikeinse partij wel trouw te zijn gebleven. "Maar met de hoge benzineprijzen is het moeilijk niet voor de andere kant te stemmen."

Terug bij de ranch van Hollowell, bakermat van de blues, klinken de tonen van Trenton Ayers luid door de heuvels. Zijn vader was bassist voor de bekende bluesmuzikant Junior Kimbrough. Hier wordt vandaag gedanst, de blue wave van de Democraten wordt gevierd. "Wij zitten midden in de blues wave", grapt Hollowell. "Maar er is nog veel werk aan de winkel, veel reparatiewerk te doen."

Raad van State: minister van Asiel moet veiligheid Syrië opnieuw beoordelen 

6 days 8 hours ago

Asielminister Van den Brink moet de veiligheidssituatie in Syrië opnieuw beoordelen. Dat heeft de Raad van State bepaald, de hoogste bestuursrechter van het land. Die schrijft dat het beleid over de veiligheidssituatie in Syrië nu onvoldoende is gemotiveerd.

De uitspraak volgt op een rechtszaak die een Syrische asielzoeker had aangespannen, nadat zijn asielaanvraag was afgewezen onder toenmalig asielminister Van Weel.

De man werd in 2014 door het Assad-regime in Syrië gevangengenomen en gemarteld, omdat hij zou hebben meegedaan aan een demonstratie. Als hij zou terugkeren naar Syrië, vreest hij opnieuw te maken te krijgen met geweld.

Vrijwillige terugkeer

Het kabinet zei na de val van het Syrische regime van dictator Assad, eind 2024, dat delen van het land weer veilig zijn, en dat Syriërs uit Nederland dus zouden moeten kunnen terugkeren.

Daarop vertrokken er ook groepen Syriërs die vrijwillig via chartervluchten van de Nederlandse overheid naar Syrië terugvlogen. In 2025 zijn 945 Syriërs teruggekeerd met financiële steun van de overheid.

Om vrijwillige terugkeer aan te moedigen verhoogde het toenmalige demissionaire kabinet-Schoof die tegemoetkoming tijdelijk van 2800 naar 5000 euro per volwassene, en van 1650 naar 2500 euro per minderjarig gezinslid.

Na bijna twee maanden, per 1 januari van dit jaar, werd de tegemoetkoming weer teruggebracht naar de eerdere bedragen. Onduidelijk is in hoeverre de tijdelijke verhoging van het bedrag heeft bijgedragen aan vrijwillige terugkeer naar Syrië.

Onderbouwing schiet tekort

Maar volgens de hoogste bestuursrechter schiet de onderbouwing van het huidige Syriëbeleid van het kabinet tekort. De minister had naast de veiligheidssituatie ook de humanitaire omstandigheden en de nasleep van de val van het Assad-regime moeten meewegen. Daarom biedt het huidige landenbeleid onvoldoende basis voor de afwijzing van de asielaanvraag.

Asieladvocaat Wil Eikelboom laat in een reactie weten dat de IND tijd had kunnen besparen door meteen de "juiste beoordeling" te geven. Daarmee doelt hij op het meewegen van de humanitaire situatie die nog steeds voortvloeit uit beleid van het Assad-regime.

Vluchtelingenwerk laat weten dat de uitspraak erkent dat de werkelijkheid in Syrië complexer is dan alleen het aantal gewelddadige incidenten. "Ook de humanitaire omstandigheden bepalen of mensen veilig kunnen terugkeren."

Minister Van den Brink laat in reactie weten de uitspraak te bestuderen.

'Kabinet toont weinig interesse in beheer van de Nederlandse goudvoorraad'

6 days 9 hours ago

De minister van Financiën heeft weinig zicht op de Nederlandse goudvoorraad. Dat schrijft de Algemene Rekenkamer in een rapport. Hij mag informatie inwinnen bij De Nederlandsche Bank (DNB), maar maakt nauwelijks gebruik van die mogelijkheid.

DNB beheert ruim 600 ton goud ter waarde van ruim 72 miljard euro. Dat ligt in New York, Ottawa, Londen en Zeist. Het is een soort "spaarpot voor noodgevallen" en DNB is als enige verantwoordelijk voor hoe ermee wordt omgegaan.

"Tegelijkertijd is de vraag of de minister niet op hoofdlijnen wil weten hoe DNB de goudvoorraad beheert", stelt de Algemene Rekenkamer. Het onafhankelijke orgaan dat toeziet op de uitgaven van de overheid noemt dit beheer een van de "vitale belangen van de staat". "Dan verwacht je ook dat hij wil weten hoe deze vitale belangen van de staat geborgd zijn en welke risico's er zijn."

Maar er zijn bijvoorbeeld geen afspraken gemaakt tussen DNB en de minister van Financiën over wat er met het goud gebeurt in tijden van crisis. DNB geeft aan dat het goud van de centrale bank is en blijft, ook in tijden van een financiële crisis of oorlog.

Verplaatsing deze zomer

De minister van Financiën heeft wel een externe accountant benoemd om de jaarrekening van DNB te controleren, maar uit het rapport blijkt dat die niet meegaat op fysieke controle in buitenlandse kluizen. De minister is niet op de hoogte van hoe de controles door DNB en de externe accountant werken.

Zo verplaatste DNB in 2014 een deel van de goudvoorraad van New York naar Nederland. De operatie werd in het geheim voorbereid en uitgevoerd. Het is niet zeker of de minister van Financiën destijds vooraf is geïnformeerd.

In de zomer van 2026, toen een grote hoeveelheid goud vanuit New York en Ottawa naar Londen ging, werd huidig minister Heinen daar kort van tevoren wel over geïnformeerd door DNB.

Minister Heinen zegt ervan overtuigd te zijn dat het beheer van de goudvoorraad door de DNB "bijdraagt aan de weerbaarheid van de Nederlandse economie, zeker in tijden van geopolitieke spanningen".

'Geen reden tot zorg'

Hij maakt zich geen zorgen over de informatie-uitwisseling. "In normale tijden is daar weinig aanleiding toe", reageert hij op het rapport. Ook laat de minister weten dat Financiën en DNB interne richtlijnen hebben opgesteld, die inhouden dat "de goudvoorraad passief wordt beheerd". Verder zegt hij altijd de jaarvergadering van DNB bij te wonen en ontvangt hij (on)gevraagd informatie.

Het rapport over het beheer van de goudvoorraad gaat over de functie van de minister van Financiën in het algemeen en niet over Heinen persoonlijk. De Algemene Rekenkamer schrijft dat het zicht op het beheer van de Nederlandse goudvoorraad onder zijn voorgangers ook niet groot was.

Rusland en Oekraïne bestoken elkaar terwijl in Abu Dhabi wordt onderhandeld

6 days 9 hours ago

Rusland en Oekraïne hebben afgelopen nacht en vanmorgen luchtaanvallen uitgevoerd op elkaar. Het Russische leger bombardeerde onder meer energiecentrales en Oekraïense drones troffen een Russische haven aan de Oostzee. In de Baltische staten klonk kort het luchtalarm.

Ondertussen wordt vandaag in Abu Dhabi verder onderhandeld over een einde aan de Russische invasie van Oekraïne. De eerste dag van de gesprekken tussen Amerikaanse, Russische en Oekraïense onderhandelaars werd door henzelf positief en constructief genoemd.

De kans op een diplomatieke doorbraak in het voortslepende conflict lijkt echter klein. Moskou houdt bijvoorbeeld vast aan de eis om de gehele Donbas-regio te bezetten, inclusief de gebieden die Oekraïne nog verdedigt. Kyiv noemt dit onbespreekbaar. Er is wel een nieuwe uitruil van krijgsgevangenen in de maak.

In Abu Dhabi zijn ook diplomaten van EU-landen aanwezig. Zij zitten niet aan tafel bij de gesprekken, maar spreken wel ter plekke met Amerikaanse en Oekraïense functionarissen. Europese landen zijn sinds het begin van de Russische invasie in 2022 niet direct meer betrokken geweest bij onderhandelingen tussen Rusland en Oekraïne.

Stroomuitval door Russische aanvallen

De Russische aanvallen op Oekraïense energie-infrastructuur gaan intussen door. Zeker acht regio's kampen inmiddels met grootschalige stroomuitval, meldt het ministerie van Energie. Met name hoofdstad Kyiv is zwaar getroffen.

Het Russische ministerie van Defensie zegt dat het in drie regio's transformatorstations heeft gebombardeerd. In de zuidelijke havenstad Odesa werd een vrachtschip aangevallen. Rusland beweert dat het schip wapens vervoerde voor het Oekraïense leger.

Correspondent Christiaan Paauwe liet eind vorige maand zien wat de aanvallen van Rusland betekenen voor inwoners van Kyiv:

Het leger van Oekraïne voerde afgelopen nacht opnieuw langeafstandsaanvallen uit met drones. Onder meer de Russische havenstad Oest-Loega, op zo'n 25 kilometer afstand van de grens met Estland, werd geraakt. De gouverneur van de stad spreekt van een brand in de haven, maar zegt niet wat er precies is getroffen.

Oest-Loega is een belangrijk knooppunt voor de Russische olie- en gashandel en was daarom al eerder het doelwit van Oekraïense aanvallen.

Luchtalarm in Baltische staten

Het Russische leger zegt dat het in de nacht ruim 600 Oekraïense drones heeft neergehaald, verspreid over het land. In Smolensk, nabij Belarus, werden twee doden gemeld. Volgens de regionale gouverneur kwamen ze om het leven door brokstukken van een drone.

In Estland, Letland en Litouwen ging het luchtalarm af vanwege de reeks luchtaanvallen. In een aantal grensgebieden moesten bewoners dekking zoeken vanwege de mogelijkheid dat er drones op komst waren vanuit Belarus en Rusland.

Het is onduidelijk of er daadwerkelijk onbemande toestellen in het luchtruim van de Baltische staten zijn geweest. Er zijn geen berichten over gewonden of schade. De waarschuwing werd na korte tijd ingetrokken.

Podcast De Dag: Als je je goedbetaalde baan verruilt voor... iets leukers

6 days 10 hours ago

Complex en veeleisend werk inruilen voor een baan waar minder specialistische kennis voor nodig is, of waarbij je minder druk ervaart. Oneerbiedig wordt dat ook wel 'downshifting' genoemd, omdat het vaak minder betaalt. En toch zetten de afgelopen tien jaar meer mensen die stap, blijkt uit cijfers van het CBS. Waarom? En hoe verandert het je leven?

Luister hier:

Deze aflevering van De Dag luister je via NPO Luister en alle andere podcastapps. Bevalt het? Vergeet je dan niet te abonneren.

In deze podcast vertellen drie 'downshifters' waarom minder geld hen juist méér oplevert. Okke Amerongen ging met plezier naar zijn klussen als e-commercespecialist, maar besloot op een dag toch het roer om te gooien. Hij is nu bakker, vanuit huis. Nikki van Zunderd was trainer voor ondernemingsraden en is nu wandelcoach in de Oostenrijkse bergen. En Tobias Molenaar verruilde zijn werk als duurzaamheidsconsultant voor de fiets: hij werd fietskoerier. Geen van hen heeft spijt.

Reageren? Mail dedag@nos.nl

Presentatie en montage: Elisabeth Steinz

Redactie: Max Smedes

Eindredactie: Rosanne Sies

Rozendaal, de kleinste gemeente van het Nederlandse vasteland, wil fuseren

6 days 10 hours ago

Als het aan de gemeenteraad van Rozendaal ligt, voegt de Gelderse gemeente zich binnenkort bij de nabijgelegen gemeenten Rheden en Brummen. Volgens de negenkoppige raad is zelfstandig doorgaan financieel en organisatorisch niet langer verantwoord.

Rozendaal, bij Velp, is met 1800 inwoners de kleinste gemeente van het Nederlandse vasteland. Alleen Schiermonnikoog en Vlieland tellen minder inwoners. De gemeente weet op verkiezingsavonden vaak als een van de eerste plaatsen alle stemmen te tellen en de uitslag bekend te maken.

Dit jaar werd de toekomstbestendigheid van Rozendaal onderzocht. Het bleek dat de gemeente, gelegen aan Nationaal Park Veluwezoom, vanaf komend jaar te maken krijgt met een structureel begrotingstekort.

Ook lijkt de ambtelijke organisatie - er werken zo'n vijftien mensen bij de gemeente - niet voldoende toegerust voor de steeds omvangrijkere wettelijke taken die zij opgelegd krijgt. "Zelfstandig verdergaan vraagt forse, blijvende investeringen in mensen, kennis en systemen", aldus burgemeester Timmer. "Die financiële ruimte hebben we niet."

'Moeilijk, maar verantwoord'

Samenvoegen was dus de logische keuze. In eerste instantie werd ook nog gekeken naar Arnhem, maar volgens het college is aansluiten bij de gemeenten Rheden (zo'n 44.000 inwoners) en Brummen (rond de 22.000 inwoners) de beste optie voor de toekomst van de gemeente. Die twee gemeenten zitten namelijk midden in een herindelingsproces.

Rheden en Brummen willen komende zomer een plan hebben voor hoe een nieuwe gemeente eruit moet zien. Rozendaal kan zich dus vroeg mengen in die gesprekken. "Rozendaal kan als gelijkwaardige derde partner deelnemen", aldus de gemeente.

De gemeenteraden van Rheden en Brummen moeten daar nog wel mee instemmen. Waarschijnlijk buigen ze zich dit jaar nog over dit thema, schrijft Omroep Gelderland. Als alle raden akkoord zijn, gaan de drie gemeenten samen werken aan een herindelingsontwerp.

En zo kan er na 200 jaar zelfstandigheid een einde komen aan de gemeente Rozendaal, een gemeente met volgens taxatiebedrijf Calcasa relatief veel miljoenenwoningen. Burgemeester Timmer noemt het besluit een moeilijke, maar verantwoorde keuze.

"Dit is niet de uitkomst waarop we aan het begin van dit traject hoopten", zegt ze. Maar volgens haar kan Rozendaal, door nu aan te sluiten bij de gesprekken over herindeling, nog invloed uitoefenen op de toekomst van het dorp.

Rozendaal Blijft

Niet alle inwoners van Rozendaal zijn blij met het fusieproces. Sommigen vinden het te snel gaan en begonnen een petitie met de vraag aan de raad om nogmaals een zorgvuldige afweging te maken. De petitie werd ruim 500 keer ondertekend.

Volgens burgerinitiatief Rozendaal Blijft is onvoldoende onderbouwd dat het college de begroting volgend jaar niet rond zou krijgen. Alternatieve scenario's zijn volgens het initiatief bovendien niet serieus onderzocht. "Er is geen enkele duidelijke aanwijzing waarom een besluit vandaag noodzakelijk is, en niet over enkele maanden genomen kan worden."

De raad erkent dat het proces snel verloopt, maar zegt ook dat het nodig is om als gelijkwaardige derde partner aan te sluiten bij Rheden en Brummen. Daarnaast is het onderzoek zorgvuldig uitgevoerd, zegt burgemeester Timmer. "De stappen die we hebben gezet, volgden steeds uit nieuwe inzichten. Tijdens de eerste fase bleek al dat we breder moesten kijken dan alleen naar zelfstandig voortbestaan."

Mocht de fusie doorgaan, dan is Rozendaal niet langer de kleinste gemeente van het Nederlandse vasteland. Los van de Waddeneilanden, Texel uitgezonderd, is dan het Utrechtse Renswoude met zo'n 5900 inwoners de kleinste gemeente van het land.

Wederom sterke cijfers ABN Amro, personeel wil meeprofiteren

6 days 11 hours ago

ABN Amro heeft het afgelopen kwartaal bijna een miljard euro winst gemaakt. Dat is ruim de helft meer dan dezelfde periode vorig jaar, blijkt uit de cijfers over het derde kwartaal. Belangrijke graadmeters voor banken zoals rendement op investeringen en gemaakte kosten zijn allemaal veel beter dan een jaar eerder.

Het laat zien dat bestuursvoorzitter Marguerite Bérard, nu zo'n anderhalf jaar de baas, er goed in slaagt de bank winstgevender te maken. De halfjaarcijfers lieten hetzelfde beeld zien. Tegelijkertijd zeggen vakbonden dat personeel ontevreden is over het uitblijven van een nieuwe cao.

Analisten zien de bank ondertussen als een van de best presterende in Europa. Nog maar enkele jaren geleden was dat bepaald niet zo. Vanwege achterblijvende prestaties waren er geruchten over overnames.

5000 banen weg

Een belangrijke reden voor de oplopende winstgevendheid is een grote reorganisatie, waarbij over een aantal jaar verspreid zo'n 5000 banen verdwijnen. Bijna de helft daarvan is ondertussen weg, waarmee de bank zegt op koers te liggen voor dat einddoel in 2028.

Wel staan er na een eerdere vacaturestop weer vacatures open, bevestigt bestuursvoorzitter Bérard. "We kijken eerst naar het talent in de bank en pas daarna voor specifieke posities daarbuiten."

Een deel van het personeel protesteerde vandaag tijdens de presentatie van de kwartaalcijfers voor de deur van het hoofdkantoor. Vakbonden zijn zeer teleurgesteld over het laatste loonbod van de bank en grijpen de oplopende winst aan om hun punt te maken.

De cao liep afgelopen zomer af. Volgens vakbond FNV zou de looneis de bank 160 miljoen euro kosten. Bérard wil daar niet op ingaan. "Dat is onderdeel van de onderhandelingen en die voeren we niet via de media."

Helft van de tijd op kantoor

Volgende week beginnen de gesprekken over een nieuwe collectieve arbeidsovereenkomst weer. ABN wil als onderdeel van die nieuwe cao ook dat personeel minimaal de helft van de tijd op kantoor is.

Dat ligt gevoelig, schreef het FD eerder. Een deel van het personeel woont inmiddels op grote afstand. Tegelijkertijd ziet ABN dat het voor met name jonge nieuwe medewerkers moeilijk is om goed te landen in een leeg kantoor.

De staat trekt zich ondertussen steeds meer terug als aandeelhouder. Van zo'n 20 procent wordt het belang de komende tijd teruggebracht naar ongeveer 10 procent. Dat gebeurt tegen een snel oplopende aandelenkoers. Een aandeel ABN Amro staat bijna de helft hoger dan begin dit jaar. Sinds het aantreden van Bérard is de koers meer dan verdubbeld.

Vier beren gedood in Canada na dodelijke, 'roofdierachtige' aanval op wandelaars

6 days 11 hours ago

In Canada zijn een moederbeer en haar drie welpen afgemaakt omdat ze verantwoordelijk worden gehouden voor een recente dodelijke aanval op twee vrouwen.

De beren werden afgelopen weekend gevangen in de Canadese provincie British Columbia. Uit forensisch onderzoek, waaronder DNA-analyse van de dieren, bleek dat zij verantwoordelijk waren voor de aanval, meldden lokale natuurautoriteiten.

Uit het onderzoek kwam ook naar voren dat de beren "roofdierachtig gedrag" hadden vertoond. Om de openbare veiligheid te beschermen zijn de beren afgemaakt.

Langs een wandelpad

De stoffelijke resten van de vrouwen, een moeder (48) en dochter (20), werden gevonden langs een wandelpad bij Bella Coola, een kleine kustplaats ten noordwesten van Vancouver. Volgens een familielid hadden de vrouwen de wandelroute eerder gelopen en zagen ze het als een eenvoudige "recreatieve" wandeling.

De twee gingen op zaterdag 31 oktober wandelen en werden een dag later als vermist opgegeven. De autoriteiten vonden de resten van het eerste slachtoffer op maandag en die van het tweede op dinsdag.

De vondst leidde tot een dagenlang onderzoek naar de toedracht van hun overlijden. Er werd bewijsmateriaal verzameld en de beren moesten in moeilijk terrein onder zware weersomstandigheden worden opgespoord.

Hoewel in het gebied een grote populatie grizzlyberen leeft, zijn dodelijke aanvallen waarbij sprake is van roofdierachtig gedrag volgens de autoriteiten zeldzaam. Hiermee wordt bedoeld dat beren bewust jacht maken op mensen voor voedsel. Een aanwijzing dat daar in dit geval wel sprake van was is dat de dochter werd gevonden op een plek waar beren voedsel bewaren.

Eerdere aanval in de buurt

De plek van de aanval op de moeder en dochter ligt op ongeveer 3 kilometer van een aanval die een jaar geleden plaatsvond. Toen raakten drie kinderen en een leraar zwaargewond tijdens een schooluitje, toen ze door een grizzlybeer waren aangevallen.

Die beer werd destijds niet gevangen, maar onderzoekers konden wel DNA verzamelen. Uit tests bleek dat de vier beren die nu zijn gevangen en afgemaakt niet betrokken waren bij die eerdere aanval.

Avondklok ingesteld

Na de recente dodelijke aanval stelde de Nuxalk Nation, het inheemse bestuur van Bella Coola, vorige week een avondklok in voor inwoners. Ook voert de Royal Canadian Mounted Police nachtelijke patrouilles uit en begeleiden agenten scholieren van en naar de schoolbus.

De avondklok is inmiddels opgeheven nadat de vier beren waren gevangen, liet opperhoofd Samuel Schooner weten. De nachtelijke patrouilles blijven voorlopig doorgaan en worden de komende dagen geëvalueerd. Schooner riep inwoners op alert te blijven en waarnemingen van beren direct te melden bij de autoriteiten.

Verder onderzoek moet uitwijzen welke omstandigheden tot de dodelijke aanval hebben geleid.

Vijf jaar The Kyiv Independent: 'Wij zijn geen Oekraïense propaganda'

6 days 12 hours ago

Terwijl in Abu Dhabi opnieuw wordt onderhandeld over het verloop van de oorlog, kijkt de redactie van The Kyiv Independent vandaag terug op bijna vijf jaar oorlogsverslaggeving. Toen Rusland begin 2022 zijn grootschalige invasie in Oekraïne begon, bestond de Engelstalige nieuwssite pas drie maanden. Inmiddels vormt de site voor ruim 2 miljoen maandelijkse lezers, met name buiten Oekraïne, een belangrijke bron van informatie over de oorlog.

"Wij zijn geen Oekraïense propaganda", zegt adjunct-hoofdredacteur Toma Istomina van The Kyiv Independent. "Maar je vraagt jezelf wel steeds af: breng ik hiermee mijn land schade toe of help ik juist?"

De nieuwssite werd in 2021 opgericht door een groep ontslagen journalisten van de Kyiv Post, destijds de bekendste Engelstalige krant van Oekraïne. De eigenaar vond de redactie te kritisch over de eigen regering en bemoeide zich met de inhoud. Redacteuren die zich daar niet naar schikten, werden ontslagen.

De groep, onder wie ook Istomina, besloot samen door te gaan onder een nieuwe naam: The Kyiv Independent. Om onafhankelijk nieuws te brengen, zonder overheid of oligarch die meeleest, halen zij minstens 70 procent van de financiering op via lezers, door abonnementen en donaties.

In februari 2022 veranderde het speelveld totaal. Rusland reed met tanks Oekraïne binnen en kritiek op de overheid bracht meer ongemak met zich mee. "Een groot deel van ons publiek heeft Oekraïne pas echt ontdekt rond 2022. En voor velen van hen heeft Oekraïne het bijna perfecte beeld van een weerbaar land dat als een soort underdog vecht voor de rest van de wereld", zegt Istomina.

Oekraïne ter verantwoording

Kun je kritisch blijven op de eigen overheid als er een grotere vijand is? Istomina vindt van wel. "Wij doen niet alsof we volledig objectief naar de Russische invasie kijken, maar we vinden dat we Oekraïne, zelfs tijdens de oorlog, ter verantwoording moeten roepen als het gaat om wanpraktijken binnen het leger en de overheid."

Istomina benadrukt dat president Zelensky buitengewoon werk verricht tijdens de oorlog. Of anderen het beter hadden gekund? Daar waagt ze zich niet aan. "Maar hij heeft niet het recht om bepaalde kwesties te negeren of onder het tapijt te vegen. Hij heeft niet het recht om corruptie of incompetentie te negeren."

Misstanden benoemd

Dat dat niet gebeurt, daar zorgt The Kyiv Independent wel voor. De online krant schreef bijvoorbeeld een lange reeks verhalen over misstanden binnen het leger, waarna de Oekraïense veiligheidsdienst SBU de redactie in de gaten hield. Ondanks dat namen, plekken en andere gevoelige informatie bewust buiten het verhaal waren gehouden, bracht een geheim agent een bezoek aan het huis van de CEO van de krant. Volgens de SBU was dat voor een ander onderzoek.

Ook corruptie binnen de regering-Zelensky blijft niet onbenoemd en de nieuwssite laat zich ook kritisch uit over Zelensky als hij een wet ondertekent die anti-corruptie instanties afschaft. Kort daarna ging de site plat door een grote DDoS-aanval.

Dergelijke kritiek op de machthebbers ligt bij sommigen gevoelig, nu Oekraïne vecht voor zijn voortbestaan. The Kyiv Independent denkt juist dat dit soort verslaggeving Oekraïne een betere kans op de overwinning geeft. Bovendien wil Oekraïne lid worden van de EU en van de NAVO.

"Dat voorrecht gaat gepaard met verantwoordelijkheid, normen en verwachtingen", zegt Istomina. "Maar het is een bijzondere ervaring als buitenlandse lezers je vertellen dat je je eigen president niet ter verantwoording mag roepen. Soms gaat het zelfs zo ver dat iemand je een Russisch agent noemt. Dat raakt je echt diep. Dat is wel het laatste waarvoor je wilt worden aangezien."

De Russen zetten al vier en een half jaar de levens van miljoenen Oekraïners stil. Vooral het afgelopen jaar voerde Rusland zware aanvallen op het land uit, steeds vaker op burgerdoelen. The Kyiv Independent heeft plannen klaarliggen voor als de online krant tijdelijk uit de Oekraïense hoofdstad moet vertrekken.

Voor de mensen achter de nieuwssite is het leven zwaar. "Ik denk dat we nu allemaal op ons dieptepunt zitten, wat betreft energie, inspiratie en het vermogen om licht aan het einde van deze tunnel te zien. Er komt ook weer een zware winter aan," verzucht Istomina.

Checked
8 minutes 5 seconds ago
NOS Nieuws - Algemeen
NOS Nieuws
Subscribe to NOS Nieuws - Algemeen feed